Φωτογραφία: 11.12.2025 - Η Παλαιά στον Άγιο
ΦΩΤΟ: Σταμάτης Καταπόδης

11.12.2025 (video) 

Ο δεσμός της Παλαιάς με τον Άγιο Σπυρίδωνα

 

Στις 12 Δεκεμβρίου εορτάζει ο Προστάτης Άγιος της πόλης μας, ο Θαυματουργός Άγιος Σπυρίδων. Πρωταγωνιστής στην Οικουμενική Σύνοδο και με μαρτυρούμενες θαυματουργές παρεμβάσεις στην Κέρκυρα όπου τιμούνται δεόντως με ενιαύσιες λιτανεύσεις του Ιερού Σκηνώματός Του.

Ο δεσμός που συνέχει την Φιλαρμονική Εταιρεία Κερκύρας με τον Άγιο είναι άρρηκτος. Η Παλαιά ιδρύθηκε επισήμως το 1840 με πρωταρχικό σκοπό, βεβαίως, τη διατήρηση ενός μουσικού ιδρύματος, το οποίο θα θεραπεύει τη μουσική σε όλες τις εφαρμογές της. Η δεύτερη, όμως, ιδρυτική πρόβλεψή της ήταν η δημιουργία ενός μουσικού συνόλου πνευστών, μιας μπάντας δηλαδή, η οποία θα λάμπρυνε τις δημόσιες τελετές της πόλης της Κέρκυρας. Φυσικά, οι σημαντικότερες από αυτές την εποχή εκείνη δεν ήταν άλλες από τις λιτανεύσεις του Σκηνώματος του Αγίου Σπυρίδωνος.

Κάπως έτσι, λοιπόν, πριν από 185 χρόνια ξεκίνησε η εσωτερική σχέση της μπάντας της Παλαιάς Φιλαρμονικής με τον Άγιό μας, εξαιτίας μιας βρετανικής στρατιωτικής απαγόρευσης του 1837 προερχόμενης από το Λονδίνο. Η απαγόρευση αυτή αφορούσε τη συμμετοχή των στρατιωτικών αποσπασμάτων και μουσικών σε ρωμαιοκαθολικές τελετές απανταχού της αχανούς τότε Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Στα Επτάνησα η απαγόρευση αυτή επεκτάθηκε από τον αρμοστή Ντάγκλας και στις τελετές της ορθόδοξης εκκλησίας, βάζοντας τέλος στη συμμετοχή και της στρατιωτικής μπάντας στις επτανησιακές θρησκευτικές τελετές, μιας συμμετοχής που μετρούσε τότε ήδη τρεις αιώνες. Όταν, λοιπόν, ιδρύθηκε η Παλαιά Φιλαρμονική, η δημιουργία και μιας μπάντας ήταν μια αναπόφευκτη ανάγκη για τα από αιώνων ειωθότα της πόλης μας. Μαθητές για τη δημιουργία της μπάντας της Παλαιάς ενεγράφησαν ήδη τον Νοέμβριο του 1840 και η συστηματική οργάνωσή της ξεκίνησε τον Απρίλιο του 1841.

Η μουσική σύνδεση της μπάντας της Παλαιάς με τις λιτανεύσεις του Αγίου ήρθε σε πρακτικό επίπεδο τον Αύγουστο του 1841: Κατά τη διάρκεια της λιτάνευσης του Αγίου που τον τιμά για την διάσωση της πόλης από τους Οθωμανούς το 1716 η μπάντα της Παλαιάς έπαιζε από τα παράθυρα της έδρας της, η οποία βρισκόταν τότε στη σημερινή οδό Φιλαρμονικής, ελάχιστα μέτρα πριν τον ναό του Πολιούχου μας. Πράγματι, μέχρι το 1900 η Παλαιά Φιλαρμονική είχε την έδρα της σχεδόν δίπλα στην εκκλησία του Αγίου, δίδοντας μάλιστα στην οδό Φιλαρμονικής τη σημερινή ονομασία της ήδη από το 1850.  

Κατά τη λιτανεία του Πρωτοκύριακου του 1841 η μπάντα της Παλαιάς πρωτοεμφανίστηκε και ως μέρος της πομπής της, αφού οι ακόμη και σήμερα γνωστές στολές της είχαν πλέον ετοιμαστεί, γεγονός που επέτρεπε να πραγματοποιθεί και η πρώτη δημόσια εμφάνισή της. Από τότε κάθε χρόνο η μπάντα της Παλαιάς συνοδεύει και λαμπρύνει τις λιτανείες του Πολιούχου μας. Με τον καιρό προστέθηκαν σε αυτές και άλλα παρόμοια σύνολα, αυξάνοντας έτι περισσότερο την λαμπρότητά τους. Ωστόσο, η μπάντα της Παλαιάς είναι πάντοτε η εγγύτερη στον Άγιό μας, υπογραμμίζοντας αυτή την εσωτερική και ιστορική σύνδεση μεταξύ του μουσικού συνόλου και της Χάρης Του. Μια σύνδεση για την οποία κανένα άλλο μουσικό σύνολο δεν δύναται να σεμνύνεται.

Σχεδόν άμεσα, ήδη από το 1842, η μπάντα της Παλαιάς άρχισε να συμμετέχει και σε άλλες τελετές (θρησκευτικές και μη), ο αριθμός των οποίων αυξήθηκε τις επόμενες δεκαετίες. Και πάλι όμως οι λιτανεύσεις του Αγίου Σπυρίδωνος είχαν και έχουν ιδιαίτερη θέση και πυκνό συμβολισμό στον προγραμματισμό των ετήσιων δράσεων της μπάντας της Παλαιάς. Η συμμετοχή σε αυτές θεωρείται μέχρι σήμερα τιμή, υποχρέωση, πνευματικό προνόμιο, εσωτερική σύνδεση και ιστορική συνέχεια. 185 χρόνια μετά η ιστορία και η κληρονομιά είναι ζώσες και έντονες, όπως τότε.

Η Φιλαρμονική Εταιρεία Κερκύρας ανήμερα της εορτής του Αγίου, συμμετέχοντας με το σώμα της μπάντας στην Αρχιερατική Θεία Λειτουργία παίζοντας κατανυκτικές προσευχές και με την τέλεση πανηγυρικής συναυλίας στο Κατάστημα της Φιλαρμονικής, τιμά τον Θαυματουργό Άγιο Σπυρίδωνα με εκείνον τον προαιώνιο τρόπο που ενώνει σε καθαρά θρησκευτικό χώρο και πνευματικό πλαίσιο το Θείο με την Τέχνη της Μουσικής. Και επαναεπιβεβαιώνει αυτή τη μοναδική εσωτερική σύνδεση και ιστορική παρακαταθήκη που ενώνει εδώ και 185 χρόνια του Άγιο με την μπάντα της Παλαιάς Φιλαρμονικής.  

Χρόνια Πολλά και με Υγεία!